نسخه قابل چاپ

 

 زلزله پاکستان و هند نتيجه برخورد صفحه اي

 

 کانون ديده بانان زمين – فرزانه رحيمي کارشناس ارشد جغرافيا 

 

 

ساعت  هشت وپنجاه دقيقه بامداد به وقت محلي روز هشتم اكتبر 2005 زلزله شديدي با بزرگي 7.6 ريشتر  بخش شمالي پاكستان  و بخشي از هند وافغانستان را لرزاند. كانون اين زمين لرزه ،  110 كيلومتري شمال اسلام آباد و175 كيلومتري شمالغرب سرينگر مركز كشميربود  اين زلزله به  مدت  دو دقيقه و در عمق 26 كيلومتري اتفاق افتاد . اين زمين لرزه طبق آماري که تا اين تاريخ منتشر شده  بيش از 53 هزار نفر کشته ، 100 ها هزار نفر زخمي و بيش از 3 ميليون نفر بي خانمان بر جاي گذاشته كه آمار آن رو به افزايش است.  

  

  

 

 

  

زلزله ها و گسل هاي فعال در شمال پاكستان و قسمتي از هند و افغانستان نتيجه مستقيم حركت شبه قاره هند  به سمت شمال است كه هر سال حدود40 ميليمتر(1.6 اينچ) بوده و به قاره آسيا – اروپا برخورد مي كند.  در اثر اين برخوردقلل مرتفعي مانند هيماليا ، هندوكش پامير... بسمت بالا كشيده شده و صفحه هند به زير قاره آسيا – اروپا ميرود.حركت برخورد بين ايندو صفحه  ادامه پيدا كرده و با لغزش گسل هاي رورانده دردامنه تپه هاي كوهستانها  به زير رشته كوهها به تعادل مي رسد. در تصوير زير مرز بين صفحه هند وآسيا به صورت قرمز   (البته اين مرز بصورت  مستقيم نيست )، محل زلزله و گسل آن با خط آبي مشخص شده است .

 

 

در تصوير زير كه توسط ماهواره   ASTER تصويربرداري شده  زمين لغزش ( landslide  )  در تاريخ 11 اكتبر را نشان ميدهد ، مقدار زيادي خاك  كه بيشتر از 2 كيلومتر طول ويك كيلومتر عرض دارد در مركز تصوير ديده ميشود وتمام گياهان اين منطقه كه به رنگ قرمز مشاهده مي شود به زير ناحيه زمين لغزش رفته  زمين لغزه هاي كوچكتري هم در رودخانه اصلي ودر دره ها قابل تشخيص است . همانطور كه مشاهده مي شود زمين لغزش در سمت جنوب شرق مركز زمين لرزه بين مظفر آباد پاكستان  Uriهند ورشته كوه  pir punjal   كشمير است . اين زمين لغزش نه تنها خطرناك است بلكه پوششي را بين دو رودخانه بوجود آورده كه در آينده سبب سيلاب  شده و مسير آبها را تغييرميدهد. قبل از زمين لغزه رودخانه ها به طرف نزديك مركز تصوير جريان داشتند وسپس بطرف رودخانه بزرگي در شمال حركت كردند . سه روز بعد از زلزله (احتمالا" زمين لغزش ) استخر زرد رنگ كوچكي در حاشيه قلوه سنگها تشكيل شد.

 

  زمين لغزش ايجاد شده

 کوهستان مظفر آباد هنوز در حال لغزش

 

 در اثر ناپايداربودن  نوع ساخت وساز هاي سنتي و روستائي در منطقه زلزله زده  خسارات مالي و جاني بسيار زياد بوده. و برج بزرگي در اسلام آباد فرو ريخته است .

 

 

 منابع :

www.neic.cr.usgs

www.kathrycramer.com

www.diasterschater.org

 

 

 

 

صفحه اصلی