نسخه قابل چاپ

   

شيوع سالک( Leishmaniasis) در شيراز

نتيجه عدم توجه مسئولين به بهداشت محيط زيست

 

گزارش : کانون ديده بانان زمين - طيبه موسوي - بهمن 84

 

در پي اخبار رسيده از شيراز مبني  برشيوع سالک، کانون ديده بانان زمين بر آن شد تا با مراجعه به بيمارستان شهيد فقيهي شيراز ( بيمارستان سعدي ) گزارش زير را تهيه کند.

درمانگاه پوست و بخش پوست اين بيمارستان تنها مرکز دولتي تشخيص و درمان بيماريهاي پوستي در استان فارس و برخي استان هاي جنوبي مي باشد. اين بيمارستان با 23 تخت فقط بيماراني را از درمانگاه پوست مي پذيرد  و بستري مي کند که در شرايط حاد بوده و نياز به مراقبت ويژه دارند.

خانم دکتر معصومه مقصودي رزيدنت پوست بيمارستان شهيد فقيهي با ابراز نگراني از شيوع بيماري سالک در شيراز اظهار مي دارد:

بيماري سالک از آب آلوده سرايت مي کند  و پشه ناقل انگل سالک فقط از طريق نيش زدن فرد بيمار به فرد ديگر سرايت مي کند و انتقال آن شبيه بيماري مالاريا است.

(سالک  بيماري عفوني است. عامل ايجاد سالك «ليشمانيا» ناميده مي شود كه يك موجود تك سلولي است جزء باكتري ها نيست و انگل محسوب مي شود. ليشمانيا در بدن موش زندگي مي كند. يك نوع پشه بسيار كوچك به نام پشه خاكي موش را مي گزد و اين انگل وارد بدن پشه مي شود. چنانچه شخصي را نيش بزند، اين موجود تك سلولي يعني ليشمانيا وارد پوست شخص شده و بيماري سالك را به وجود مي آورد. سالك پوستي به دو صورت خشك و مرطوب ديده مي شود.)

 وي در مورد افزايش تعداد مراجعه کنندگان مناطق شهري شيراز مي گويد:

بيماري حالت اپيدمي پيدا کرده روزانه 30 نفر مبتلا به سالک به درمانگاه مراجعه مي کنند .برخي داراي عفونت شديد هستند و بايد بستري شوند.

دفتر آمار پنجساله بيمارستان نيز  تاييدي بر نگراني هاي پرسنل بخش پوست بوده  و از روند افزايشي بيماري سالک حکايت دارد.

                          سال      تعداد افراد بستري شده

1380        3نفر

1381        6نفر

1382       6نفر

1383      29نفر

آمار نشان  مي دهد در سالهاي گذشته شيوع بيماري بيشتر در روستاهاي جنوب شرقي شيراز  ازجمله داراب-جهرم –فسا-اقليد-خرامه بوده اما در دوساله اخير مواردي از بيماري در شهر شيراز و مناطق شمالي آن مشاهده شده  است. درسه ماهه آذر و دي  تا نيمه بهمن سال جاري  19 نفر در بيمارستان بستري شده اند. از آنجا که از زمان نيش زدگي پشه تا بروز آن 1- 6 ماه طول مي کشد و معمولا گزيدگي ها در اواخر تابستان صورت مي گيرد و اوج مراجعه افراد بيمار در اواخرفصل زمستان است .بنابراين آمار سال 84 در دو ماهه آخر زمستان تعيين کننده  مي شود.

بنابر اظهارات دکتر مقصودي اقدامات  اداره بهداشت شهرستان شيراز  نه تنها باعث درمان بيماري نمي شود بلکه موجب توليد گونه هاي مقاوم سالک مي شود . "اداره بهداشت بجاي درمان ، سوش مقاوم  بيماري را توليد مي کند

در مورد هزينه تحميلي به فرد مبتلا به سالک ايشان متذکر شدند: متاسفانه سمپاشي با هزينه بسيار اندک مي توانست از شيوع اين بيماري جلوگيري کند . درمان عفونت سالک  با گلوکانتيم حدود 6 هزار تومان براي هر فر هزينه بر مي دارد .  اين دارو عوارض شديدي بر کليه  دارد.  ضمنا برخي از بيماران که مبتلا به سالک تر هستند ، نياز به چند دوره  يخگذاري دارند  که هزينه هربا آن  حدود  5000 تومان است.  و تازه پس از رفع عفونت  آگر نيش زدگي در ناحيه صورت باشد  .فرد نياز به عمل جراحي پوست و زيبايي ادارد که هزينه بسيار سنگيني  را به بيماران  تحميل مي کند.  با توجه به اينکه اين بيماران  اکثرا از اقشار کم در آمد  جامعه هستند.  مثلا آگر در ناحيه بيني باشد غضروف خورده مي شود  و ديگر بيني کارآيي خود را از دست مي دهد."

 به گفته دکتر مقصودي "حاجي آباد داراب" يکي از مراکزي بود که بيشترين آمار سالک را دار بود .اداره بهداشت آن منطقه بااتخاذ تدابيري از جمله سمپاشي آبهاي آلوده و راکد اطراف  و توزيع مجاني داروي ضد سالک و توزيع مجاني پشه بندهاي آغشته به  ماده پرمتيرين  بيماري سالک را  در چند سال پيش کنترل کرد. شايان ذکر است شيوع سالک در داراب شيراز از چاهي بروز کرد که در کنار يک زايشگاه بود که در آن جفت هاي  زنان اين زايشگاه در آن ريخته مي شد !   

 متاسفانه سالک واکسن ندارد و تنها راه پيشگيري از آن حفظ بهداشت محيط است .  البته ما  به عنوان يک تشکل زيست محيطي سمپاشي  اشاره شده در متن فوق را  راه چاره نمي دانيم و معتقديم  سمپاشي درياچه هاي مهم منطقه  معضلات جانبي بسياري  براي آبزيان اين درياچه و پرندگان دارد . خانم راشل کارسون در کتاب بهار خاموش به درستي گفته است که :

 " سمپاشي يک فر آيند مارپيچ بدون انتهاست . از زماني که مصرف عادي د.د.ت. شروع شد ، هميشه سعي بر آن بوده است که مواد قويتري توليد شوند ، زيرا حشرات بر اساس اصل تنازع بقاي داروين ، نژاد هايي به وجود آورده اند که در برابر مصرف يک ماده شيميايي بخصوص ، مصونيت بيشتري از خود نشان دهند . يعني هميشه لازم است که مواد شيميايي جديد ، مرگ آورتر باشند . دليل ديگر آنکه حشرات  پس از هر سمپاشي ، با تراک بيشتري باز مي گردند تا بدين وسيله در مقابل سمومي از خود مقاومت نشان دهند . به عبارت ديگر جنگ شيميايي هرگز برنده نخواهد داشت بلکه هميشه خشن تر خواهد شد ."  بنا بر اين مي بينيم که جز امحا، فاضلاب و زباله به طريق بهداشتي و يا بازيافت و تصفيه آن  بهترين حالت است ولي تاسف از اينکه مسئولين ما کمترين توجه را  به ااين امر تاکنون داشته اند  و اينجاست که ما شاهد بازگشت بسياري از بيماري هايي هستيم که روزي نويد ريشه کني آن داده شد بود !

 

 

 

عکس از کانون ديده بانان زمين- بهمن 84-طیبه موسوی

عکس از کانون ديده بانان زمين- بهمن 84-طیبه موسوی

 

عکس از کانون ديده بانان زمين- بهمن 84-طیبه موسوی

 

عکس از کانون ديده بانان زمين- بهمن 84-طیبه موسوی

 

 

 

اين صفحه را براي دوست خود بفرستيد

 

صفحه اصلی