مادر سنگ بستر جنگل هاي باستاني شمال
خوراک کارگاه هاي شن و
ماسه
شا هد ديگري بر اجراي
طرح فريبندة صيانت از جنگل ها !
گزارش
: کانون ديده بانان زمين- نسرين دخت خطيبي-اريبهشت -1386-2007
چشم اندازی از آخرین جنگل های
مَنگل دره آمل
عکس
اصبور حبیبی- اردیبهشت - 86
IRAN
Ancient Hyrcanian Forest -Central
Alborz
(-AMOL
نابودي جنگل
هاي باستاني شمال شتاب دو چندان گرفته است. اين بار مادر سنگ اين جنگل هاي
نادر و غير قابل جايگزين، تبديل به شن و ماسه مي گردند و اجراي طرح صيانت از
جنگل ها !! تداوم مي يابد !
اينجا ديگر
جنگل نشين و دام نيست تا براي خروج آن به بهانه صيانت از جنگل ها
طلب اعتبار کنند و بيت المال را هدر دهند . اينجا
جولانگاه ماشين آلات سنگين است. در اينجا نه تنها چوب اين جنگل هاي نادر
به يغما رفته و مي رود نه تنها خاک اين اکوسيستم هاي نادر به آب
داده مي شود بلکه مادر سنگ اين کوهستان هاي جنگلي بي رحمانه منفجر شده
است . هر چه هست ويراني است و اينجاست يک نمونه ديگر از ذبح گاه
منابع طبيعي ملي که قرباني تصميم گيري هاي خرد ، کوتاه انديشي و
بخشي نگري مي گردد .
اينجا در
انحصار بهره برداران شن و ماسه است، البته با اجازه يا بي اجازه سازمان جنگل
ها مراتع و آبخيز داري.
اصولاً چه فرقي مي
کند با مجوز باشد يا بي مجوز، بهره برداري بي رويه باشد يا با رويه(!) ،
وقتي نتيجه آن نابودي جنگل هاي باستاني است ؟
گزارش
تصويري زير برگ ديگري است از کتاب قطور تخريب منابع طبيعي و جنگل هاي کشور .
در ادامه بازديد
اعضاء کانون ديده بانان زمين از جنگل هاي شمال
، امسال اين بازديد ها را از استان مازندران آغاز کرديم
( مينا محبوبي، صبور حبيبي و اينجانب ) در
بخشي از اين بازديد شاهد تخريب هول انگيزي در يکي از دره هاي جنگلي جنوب آمل
بوديم که تاکنون نزديک به ده هکتار از جنگل هاي باستاني را تخريب و با بر هم
زدن اکوسيستم حساس کوهستاني جنگلي در حال نابودي کامل است .
آنچه
دیدیم :
*-
استقرار کارگاه شن و ماسه در نقطه رودي يک دره سيل گير به رود هراز
.
*- بر
هم خوردگي اکوسيستم بويژه در بخش هاي پايين دست دره .
*-
دپوي نخاله ، چوب و سنگ در بستر و حريم رودخانه
.
*-
استفاده از بستر و
حريم رودخانه به عنوان پارکينگ ماشين آلات سنگين و بعضاً انتقال آلودگي
اين ماشين ها به رودخانه .
*-
خالي کردن پاشنه دره .
*-
پاکتراشي بخشي از جنگل
هاي باستاني اين دره .
*-
ايجاد چاله در شيب
دامنه هاي پاک تراشي شده براي تخليه خاک و سنگ .
*-
تغيير مسير رودخانه به هر طرف که بهره برداران بخواهند .
*-
تخريب مادر سنگ
دامنه ها و انتقال آن به بستر رودخانه وسپس انتقال به کارگاه شن و ماسه
.
*-
تردد ماشين آلات سنگين در بستر روخانه .
*-
تخريب دامنه ها ي پرشيب
پعد از پاکتراشي جنگل براي ايجاد راه هاي دسترسي ماشين آلات
سنگين و سبک .
*-
و...
موقعيت
جغرافيايي منگول دره :
مَنگول
درّه
Mangol darreh
منطقه
اي کوهستاني و پوشيده از جنگل- جزو دهستان " بالا خيابان ليتکوه " از توابع
شهرستان آمل- حدود 23 کيلومتري جنوب شهر آمل - از زير حوزه هاي بخش غربي رود
هراز - جزو ارتفاعات البرز مرکزي .
مَنگولرود
( " هلي جال " ) در اين دره کوهستاني جاري است اين رود به طول تقريبي 12
کيلومتربا جهت غربي – شرقي ، از ارتفاعات " گروم
Gerum
سرچشمه گرفته ، ابتدا از ميان يک دره کم عرض جنگلي عبور کرده و پس از
عبور از بستر هاي تخريب شده مياني و پايين دستي و عبور از بين لودر ها و ماشين
هاي سنگين و کاميوان هاي شرکت هاي بهره بردار شن و ماسه و در نهايت پس از
دريافت فاضلاب و زباله هاي ساخت و ساز هاي کنار جاده با رنگي کاملاً گل
آلود و تيره از زير پل جاده هراز در اين قسمت گذشته و به رود خانه هراز متصل مي
شود و به سمت شهر آمل پيش مي رود .
بستر زمين
ساختي :
سنگ آهک – شيل هاي
مارني و ماسه اي – سنگ آهک دولوميتي ( سازند روته ) . اين منطقه در پهنه بندي هاي
خطر زمينلرزه در منطقة خطر بالا قرار دارد و گسلي با جهت شرقي- غربي
در امتداد دره تا بعد از " لنگر چال " در نقشه هاي زمين شناسي منطقه ، تصوير
شده است .
گونه هاي
درختي اين جنگل باستاني در حال
نابودي :
آزاد Zelkova carpinifolia
- نمدار Tilia begonifolia-
افرا campestre Acer
- ممرز Carpinus betulus - انجيليParrotia
persica. ( در ارتفاعات بالاتر
) - - بلوط Quercus توسكا Alnus glutinosa
- راش Fagus Orientalis
- - سرخدار Taxus baccata
( در ارتفاعات بالا تر
) - سفيد پلت Populus caspica
- - ون ( زبان گنجشك
) Fraxinus excelsor
- گوجه وحشي و ....
گذشته هايي نه چندان
دور :
در گذشته
اي نه چندان دور به قول اهالي ميانسال محل ، اين منطقه بهشتي بود ه است با جنگل
هاي انبوه . در همين ماه ( ارديبهشت ) آواي پرندگان نواي غالب اين دره بوده
است ولي اکنون صداي لودر ها و کاميون ها صداي غالب امروز است . در اين دره
اهالي حتي خرس و پلنگ را هم ديده اند . ولي اکنون سگ ها تنها حيات وحش دره است
!
پيامد ها ي بيشتر
در آينده :
-
تشديد سيل
گيري منگول دره .
-
تشديد سيل گيري
دره هراز و بالا بردن ريسک سيل هاي آتي با توجه نزديکي آن به شهر آمل ،
فريدونکنار و ديگر مناطق مسکوني روستايي . سيل هاي سال هاي 1337 – 1353- 1360 –
1382- 1383 در اين سيل ها ارتفاع آب در نزديکي آمل از 5 متر نيز تجاوز مي کند
. برخي پل ها تخريب شده و در بسياري موارد آب از پل ها عبور کرده و خسارت هاي
فراوان عديده به بار مي آورد .
-
تشديد
غرقابي شدن پهنه هاي سيلابي هراز در محدوده آمل و غرقابي شدن و آب شستگي اراضي
کشاورزي و باغات محدوده .
-
تشديد رانش
و تشديد فرسايش در اين دره .
-
تشديد حمل رسوب و
گل آلودگي رودخانه هراز و زيان جبران ناپذير به آبزيان و
آبزي پروري .
-
ايجاد زمينه
هاي تجاوز هاي بعدي به بخش جنگلي
باقيمانده.
-
و...
بي ترديد
پيامد هاي نام برده شده
، با توجه به بستر زمين ساختي ، اقليم و توپوگرافي ( ارتفاع و شيب ) منطقه نه
تنها لطمة فاجعه باري است به جنگل هاي غير قابل جايگزين، بلکه بازي با جان و مال
مردم است که دامن آن مثل هميشه نه بهره برداران و مسئولين استاني و کشوري بلکه
اهالي منطقه و گردشگران را هدف قرار خواهد داد. (نظير سيل گلستان) . نگاهي کوتاه
به پيامد هاي آينده شايد راهي باشد براي مسئولين تا هر چه سريع تر جلوي اين
تخريب هاي هول انگيز گرفته شود و بهره برداران را وادار به ترميم اين زخم ها بر
بدنه جنگل هاي آمل بکند .
کلام
آخر
براي بهره برداران
دغدغه اي نيست جز رسيدن به سود در کوتاه ترين زمان . اما آيا براي اجازه
دهندگان به اين تجاوزات آشکار به منابع ملي و باستاني و براي ساير مسئولين
ناظر هم که امانت دار منابع ملي و امانت دار جان و مال مردم هستند نيز چنين
است ؟ آيا مي توان چنين پنداشت که مسئولين مرتبط با اين نوع بهره برداري ها
بي اطلاع هستند از :
از
ارزش جنگل هاي باستاني شمال
از
آسيب پذير بودن منطقه ( از بعد لغزش و رانش ) حتي در مقابل زلزله هاي کوچک
از
رانش هاي متعدد کوهستان هاي البرز مرکزي
از
بالابودن ميزان فرسايش و رسوب
از
ويژگيهاي هيدرولوژيکي رودخانه هراز و رود هاي منتهي به آن
از
قانون حريم رودخانه ها
از
نتايج سيل هاي مخرب سال هاي گذشته
از
اينکه رودخانه هاي مازندران ديگر ظرفيت برداشت
شن و ماسه را ندارند
از
قانون آب پاک
از
اينکه طبيعت براي ترميم زخم هاي خود نياز به
زمان دارد
و از ......
تصاويري
از جنگل هاي تخريب و نابود شده مَنگول
درّه
نابود سازی
جنگل های باستانی هیرکانی
این میراث طبیعی نسل
ها!!
این بار جنگل های منگل دره آمل
برای سوداگری شن و ماسه
عکس
ازنسرین دخت خطیبی- اردیبهشت -
1386
IRAN
Ancient Hyrcanian Forest -Central
Alborz
(-AMOL
نابود سازی
جنگل های باستانی هیرکانی
این میراث طبیعی نسل
ها!!
این بار جنگل های منگل دره آمل
برای سوداگری شن و ماسه
- عکس
ازنسرین دخت خطیبی- اردیبهشت -
1386
IRAN
Ancient Hyrcanian Forest -Central
Alborz
(-AMOL
نابود سازی
جنگل های باستانی هیرکانی
این میراث طبیعی نسل
ها!!
این بار جنگل های منگل دره آمل
برای سوداگری شن و ماسه
عکس
ازنسرین دخت خطیبی- اردیبهشت -
1386
IRAN
Ancient Hyrcanian Forest -Central
Alborz
(-AMOL
نابود سازی جنگل
های باستانی هیرکانی
این میراث طبیعی نسل
ها!!
این بار جنگل های منگل دره آمل
برای سوداگری شن و ماسه
- عکس
ازنسرین دخت خطیبی- اردیبهشت -
1386
IRAN
Ancient Hyrcanian Forest -Central
Alborz
(-AMOL
نابود سازی
جنگل های باستانی هیرکانی
این میراث طبیعی نسل
ها!!
-
این بار جنگل های منگل دره آملای سوداگری شن و ماسه
-عکس
از
صبورحبیبی- اردیبهشت -
1386
IRAN
Ancient Hyrcanian Forest -Central
Alborz
(-AMOL
1 از 5
ادامه
