گزارش بررسی کانون دیده بانان زمین از 180 منطقه حفاظت شده در اکوسیستم های کوهستانی و تالابی کشوردر قالب هفت ناحیه جغرافیایی

 

ادامه بررسی گروه دو  ناحیه چهار   

منطقه3 محورکوهستانی بینالود - حیدری - شاه جهان- سالوک - کُورخود-پناهگاه حیات وحش حیدری   

IRAN-Heidary Wildlife Refug 

          پناهگاه حیات وحش حیدری در سال 1381 با مساحت 46 هزار 350 هكتار حفاظت شده اعلام شد. یکی از اهداف مهم این حفاظت حمایت از جمعیت قوچ و میش اوریال بود.

پناهگاه حیات وحش حیدری در  25 کیلومتری شمال غربی منطقه حفاظت شده و اثر طبیعی ملی قلل بینالود و 80 کیلومتری شرق پارک ملی و منطقه حفاظت شده  ساریگل قرار دارد.  این منطقه همچنین در  33 کیلومتری جنوب شهر قوچان ، 40 کیلومتری غرب شهر چناران،  60 کیلومتری شمال شهر نیشابور و 105 کیلومتری شمال شرق شهر سبزوار قرار دارد. افزون بر این  شهر چَکنه در مرز غربی آن قرار دارد که  راه قوچان- سبزوار از میان همین شهر عبور می کند .

پناهگاه حیات وحش حیدری منطقه ای کوهستانی و تپه ماهوری با حداکثر فراز ارتفاعی2940 متر . با کوه های چون کوه حیدری (2878متر) کوه پی کمر(2505 متر) و.... این منطقه از ابر سازه های آب ساز دشت های کشف رود ،اترک و  کال شور است .

یکی از شاخص های پناهگاه حیات وحش حیدری به دلیل ویژگیهای زمین ساختی و توپوگرافی وجود دره ها ، شکاف ها و غار های بسیار است  نظیر غار پلنگ، غار لنگ، غار چهل ستون و.... و به دلیل همین ساختار طبیعی و وجود آبخوان های غنی آن است که   چشمه های فراوان در این منطقه بروز و ظهور دارند!!! با  فراونی کمی و کیفی در بخش های جنوب غربی  یعنی همان منطقه ای که به  عنوان منطقه  امن تعیین شده است .چشمه هایی  چون :  چشمه حیدری، چشمه گورخر،چشمه شتر، چشمه سوار، چشمه سوار کوچک، چشمه دیکان، چشمه آبشار،چشمه شاخ کوتل ،چشمه یورد ،چشمه قرق،چشمه گورگرچین ، چشمه گراب، چشمه یورد لاله ، چشمه قازان قفلی، چشمه زلال، چشمه سالیک، چشمه یخاب، یان چشمه ، چشمه اللهیار، و...

آب این چشمه ها همراه روان آبهای بارانی  از  طریق رود دره های شمالی و شرقی راهی دشت های  کشف رود و اترک می شوند و در بخش غربی و جنوبی به رودخانه کال شور سبزوارهدایت می شوند . نظیر رودخانه کلیدر (زوکلیدر) ، رودخانه سلیت، رودحیدری، و ....

و این همه طی هزاره ها  بستری می شود برای بالندگی جنگلهای اُرس، که جزیره های کوچکی از آن هنوز وجود دارد همراه گونه های بسیار با ارزش دیگر نظیر داغداغان ، سنجد، گز، گون، کلاه میر حسن ، بومادران، ثعلب، ، باریجه و... و زیستگاه های غنی و امنی می شوند برای  قوچ و میش اوریال، پلنگ، آهو، گربه‌ وحشی، گربه پالاس، و....

 مراکز جمعیتی داخل و مرز پناهگاه حیات وحش حیدری عبارتند از  :  روستای دهنه حیدری، روستای تاریخی کلیدر، روستای زیارت ، روستای سرچاه، روستای بُرمُهان، روستای سرگریک،  روستای امیر آباد،  روستای قرونه ، روستای بقیع ، روستای برگ شاهی، روستای امین آباد، روستای حسن آباد، روستای کلاته فشای  ، روستای خربره ( دهستان بینالود و دهستان سرولایت شهرستان نیشابور )  ، روستای چهار سوق، روستای گلشن، روستای آلاتمان،و....( دهستان دوغایی شهرستان قوچان) 

 

حفاظتی که انجام نشد

  کاهش جمعیت حیات وحشپناهگاه حیات وحش حیدری و اقداماتی جهت  واگذاری حیات وحش این منطقه به مافیای شکار

12 اسفند 1392خبرگزاری مهر   از قول کیوان هوشمند مدیر دیده بان حیات وحش و محیط زیست ایران نوشت که : " پناهگاه حیات وحش حیدری که زمانی بهترین پناهگاه حیات وحش قوچ و میش اوریال در دنیا بود و حدود  5  هزار قوچ در آن وجود داشت در سرشماری امسال تعداد این گونه ها در آن  به 600 هم نرسید که اینها همه مستقیما به خاطر شکار وصید غیر مجاز  در این منطقه بوده است."  

ولی علی رقم آن  سازمان حفاظت محیط زیست بجای  حفظ و احیاء این ذخیره گاه ژنتیکی متعلق به نسل ها  ، تصمیم دارد خیانت نابخشودنی مرتکب شود و این منطقه را برای 15 سال به سوداگران شکار واگذار کند!!!!خبر این ماجرا در 30 شهریور 1393 در خبر گزاری مهر منتشر شد. این خبر از مراحل واگذاری منطقه حفاظت شده ارس سیستان و پناهگاه حیات وحش حیدری  برای تور های شکارچیان داخلی و خارجی خبر می دهد . در این خبر آمده است :

 " بر اساس اطلاعات دریافتی، از چندی قبل مذاکراتی مبنی بر واگذاری بلندمدت تعدادی از مناطق چهارگانه محیط زیست از جمله پناهگاه حیات وحش حیدری نیشابور و منطقه حفاظت شده ارس سیستان در شهرستان کلات به یک شرکت برگزارکننده تورهای شکار انجام شده است و این مذاکرات در حال حاضر مراحل پایانی خود را طی می کند. مذاکرات درحالی بصورت کاملا مخفیانه و محرمانه در حال انجام است که بر اساس شنیده ها تاکنون مابین مدیران حفاظت محیط زیست استان خراسان رضوی و رئیس موسسه برگزار کننده تورهای شکار، چندین جلسه برگزار و توافقاتی نیز در این زمینه حاصل شده است. بر اساس اطلاعات دریافتی در حال حاضر توافقاتی مبنی بر عقد قراردادی ۱۵ ساله برای واگذاری پناهگاه حیات وحش حیدری به  رئیس موسسه برگزار کننده تورهای شکار به منظور حفاظت و بهره برداری از منطقه در ازای صدور سالیانه تعدادی پروانه ویژه شکار برای شکارچیان داخلی و خارجی صورت پذیرفته است. ...."

تاکنون  پروانه های عجیب و غریب برای شکار در این منطفه صادر شده مانند صدور پروانه شکارگراز در سال 1379 ، به دلیل خساراتی که به زمینهای کشاورزی می‌زند و یا مجوز  آقا ميري مدير كل حفاظت محيط زيست خراسان رضوي درآبان ماه  1390برای صدور پروانه شکار در ناهگاه حیات وحش حیدری  و مناطق دربادام،  قرچغه، ، ژرف،  جنگل خواجه،ارس سيستان، و یا خبر احداث  استراحت‌گاه ویژه شکارچیان و نمایشگاهی از حیوانات تاکسیدرمی در پناهگاه حیات وحش حیدری که در 20 بهمن 1390 از سوی  خبر گزاری فارس و  از قول عباس زندیه رئیس اداره حفاظت محیط زیست نیشابور منتشر شد .

اول تیر 1394 سایت پایگاه خبری تحلیلی زیست بوم :  براساس آخرین سرشماری‌های رسمی از حیات‌وحش خراسان رضوی شمار جمعیت سه گونه مهم قوچ، میش و آهو در این منطقه افزایش یافته است اما براساس نظر کارشناسان نه‌تنها افزایشی در کار نبوده که آمار گونه‌های شاخص جانوری در بسیاری از زیستگاه‌های این استان به شدت کاهش یافته است. .......براساس گزارشاتی که این کارشناسان ارایه می‌کنند و در پایگاه خبری دیده‌بان حیات وحش ایران موجود است، از ۴ نفر شکارچی مجاز و دارای پروانه که امسال برای شکار به پناهگاه حیات وحش حیدری رفته‌اند، ۳ نفر از آنها موفق به رویت حتی یک قوچ بالاتر از هشت‌سال نشده و به‌‌رغم داشتن پروانه شکار دست خالی از این پناهگاه خارج شده‌اند و صرفا یک نفر موفق به شکار شده که این فرد نیز یک قوچ زیر ۸‌سال را شکار کرده است!.....

    معدنخواری در  پناهگاه حیات وحش حیدری

معادن کرومیت کلیدر

معادن سنگ آهک برگشاهی

 

ناحیه چهار-ص6 از 9

ادامه

 

صفحه اصلی